Plassen en praten onder Haydns 'Militaire' 



De opzet van het Orkest van het Oosten om zoveel mogelijk kinderen naar een concert te krijgen was geslaagd.
De zaal zat vol met - vaak jonge - kinderen en hun ouders. Voor aanvang werd er druk gewezen en uitgelegd wat dat allemaal voor instrumenten waren. Op het programma stond de 100e Symfonie van Joseph Haydn, de Militaire en het vioolconcert 1001 Nights in the Harem van de Turkse componist Fazil Say.



Tijdens de symfonie van Haydn hadden de tweede violen van plaats gewisseld met de celli. De contrabassen waren opgesteld in twee groepen van twee: links en rechts achteraan de strijkersgroep. Dit leverde een mooie 'surround' strijkersklank op.

Het idioom van Say sprak de kinderen meer aan dan dat van Haydn, waarschijnlijk omdat Say een buitengewoon afwisselend werk heeft geschreven. De symfonie van Haydn is weliswaar spannend en zeker harmonisch gezien opzienbarend, maar er komen wat meer herhalingen in voor. En dus moesten meer kinderen plassen onder Haydn.

Nu had Say in de uit Moldavië afkomstige Patricia Kopatchinskaja een uitstekend pleitbezorger. De dame, die altijd op blote voeten optreedt, wist ongelooflijk veel klanken uit haar viool te toveren. Mooi waren haar onderonsjes met musici van het Orkest. Gedurende het hele werk kwamen er dialogen met slagwerk voor, maar ook met de violengroep. Een aparte plaats vooraan had de slagwerker die op traditionele Turkse instrumenten speelde en terecht complimenten kreeg van de soliste.

Sommige kinderen hadden duidelijk te verstaan gekregen dat er tijdens het concert niet gepraat diende te worden, anderen konden zich niet inhouden. 'Oh, wat was dàt', hoorde ik verrast naast me tijdens het vioolconcert. 'Daar linksachter bij het slagwerk', was het antwoord, verwijzend naar de tinkelende staafjes die bar chimes heten.

Dat het publiek onbekend was met de klassieke uitvoeringspraktijk bleek uit het feit dat er na elk deel van Haydn enthousiast werd geapplaudisseerd. Bij de tweede keer draaide De Vriend zich om en vertelde dat het in de tijd van Haydn wél, maar nu niet meer zo gebruikelijk is dit te doen. Na afloop toonde hij zich zeer tevreden over de aandacht van de kinderen. Hij beloofde zelfs ijsjes als ze zich bij de komende uitvoering van Beethovens Vijfde aan de conventie van het niet-klappen-tussen-de-delen gaan houden.

Auteur: Ellen Kruithof

Bron: www.tctubantia.nl